Tussen Andes en ateliers: een week vol makers, missies en mogelijkheden

Afgelopen week had ik het voorrecht om op uitnodiging van Prom Peru naar Lima en Ayacucho te reizen. Een avontuur dat begon met een lange reis naar Ayacucho en eindigde op een podium voor een zaal vol ondernemers, ministers en ambachtslieden. En alles daartussen… dat was misschien nog wel het meest bijzonder.

Van Lima naar Ayacucho, meteen het diepe in
Na een late landing in Lima stond de wekker de volgende ochtend alweer om half vijf. We vlogen door naar Ayacucho, een prachtige stad ver weg van de bekende toeristische routes. Geen toerist te bekennen, alleen het echte Peru, met al zijn kleuren, vakmanschap en de onmiskenbare gastvrijheid.

We doken meteen het diepe in met diverse bezoeken aan verschillende producenten. Sommige klein, sommige verrassend groot. Maar allemaal gedreven door vakmanschap en een sociale missie.

Llapan Maki, waar ambacht en trots samenkomen
Eén van de eerste bezoeken was aan Llapan Maki, een kleine werkplaats waar ze alles met de hand maken: van kussenhoezen en etuis tot tafelkleden en hondenriemen, allemaal geweven en geborduurd met een finesse die je nog zelden ziet. En bovenal: wat een kleuren! Ik werd er instant vrolijk van.

De rondleiding van de enthousiaste Ciprián Fernández voelde als een stap terug in de tijd, maar tegelijk ook als een kijkje in een duurzame toekomst waarin ambacht en eerlijk werk weer centraal staan.

Hier mocht ik mijn eerste advies achterlaten, hoe klein ook. En hoewel het misschien niet het antwoord was waar ze op hoopten, voelde het wel als het juiste: focus niet te veel op export, maar eerst op toeristenbezoek... Exporteren, is vaak ingewikkeld, kost veel tijd om goed in te richten en je marges slinken. 

Hun werkplaats is zó bijzonder dat ik ervan overtuigd ben dat reizigers het fantastisch vinden om voor een kleine vergoeding achter de schermen te kijken, om vervolgens in hun winkel een uniek product mee te nemen. Een direct uitvoerbare kans, zonder grote investeringen, maar met meer dan genoeg potentieel voor directe impact.

Diamanta, een plek waar levens veranderen
Een van de meest indrukwekkende bezoeken was dat aan Diamanta. Hier werken 250 tienermoeders, vaak ongepland zwanger geraakt, die de kans krijgen om hun leven (en dat van hun kinderen) opnieuw vorm te geven.

Ze leren weven, breien en borduren: vakken die al generaties lang worden doorgegeven door de vrouwen uit hun gemeenschap. Ondertussen worden hun kindjes liefdevol opgevangen in het kinderdagverblijf naast de werkplaats. En minstens zo belangrijk: de jonge moeders leren hoe ze hun kinderen een stabielere, warmere start kunnen geven.

Het raakte me om te zien hoe ambacht hier niet alleen inkomsten oplevert, maar ook zelfvertrouwen, structuur en toekomstperspectief. En om te ontdekken dat ze al samenwerken met enkele modehuizen, een bewijs dat kwaliteit en impact hand in hand kunnen gaan. Hun grootste uitdaging: enorme productiepieken en -dalen. We blijven in gesprek om hier oplossingen voor te vinden.

Vijftien producenten in een paar dagen, en een hoofd vol indrukken
De reis was intens. Een jetlag die me elke ochtend absurd vroeg wakker maakte, gevolgd door lange dagen vol ontmoetingen, rondleidingen en gesprekken met ondernemers die alles geven om hun cultuur en ambacht te bewaren.

Ik sprak in totaal met vijftien producenten. Dat is veel, zeker als je probeert om in korte tijd echt iets waardevols voor ze te betekenen. Maar ondanks dat beperkte tijdsframe heb ik overal mijn contactgegevens achtergelaten en beloofd dat ze me altijd mogen mailen voor verdere hulp: of het gaat om export, design, upcycling, brand building… alles wat hen kan helpen om hun impact te vergroten.

Want wat al deze bedrijven met elkaar gemeen hebben, is hun enorme sociale waarde. Ze creëren banen, houden traditionele ambachten levend en maken vaak producten die zó mooi zijn dat ze met een kleine draai moeiteloos in Europa zouden kunnen staan.

Upcycling, een kans voor de toekomst
Wat me opviel: in Peru wordt nog relatief weinig gedaan met upcycling, terwijl de behoefte groot is. Afval in het milieu is een zichtbaar probleem, maar het biedt tegelijkertijd kansen. Precies het soort uitdaging waar Nic&Mic samen met Ocean Sole ooit mee begon.

Het zou prachtig zijn als Peru in de toekomst ook afvalstromen kan omzetten in waardevolle producten, net zoals wij in Kenia doen maar ook in tal van voorbeelden dichter bij huis in Nederland. En wie weet mag ik daar een kleine rol in spelen.

Het forum in Lima, kennis delen op een bijzonder podium
De laatste dag sloot ik af op het forum in Lima, waar ik samen met twee krachtige vrouwen,
Anna Lena Braun (White Label, Berlijn) en Alessandra Chiara Guffanti (Guffanti Concept Showroom, Milaan) op het podium plaatsnam.

Voor een publiek van ministers, producenten en vertegenwoordigers van Prom Peru mochten we onze ervaringen, inzichten en adviezen delen. Een bijzondere eer, en een mooi moment om te zien hoe onze gesprekken van de dagen ervoor direct resoneerden in de zaal.

Daarna volgden ronde tafelgesprekken waarin we samen met producenten verdieping zochten. Theorie en praktijk kwamen samen.

Moe maar energiek
Ja, het was vermoeiend.
Ja, de jetlag hakte erin.
Maar ik kwam terug met meer energie dan waarmee ik vertrok.

Peru heeft me opnieuw laten zien hoe krachtig sociaal ondernemerschap kan zijn, en hoeveel potentie er nog ligt om samen nog meer impact te maken in dit prachtige, gastvrije land.

De komende weken ga ik rustig terugkijken, iedereen mailen en onderzoeken waar we kansen zien voor samenwerking.
Ik ben enorm benieuwd wat daaruit gaat ontstaan.